باغ عفیف آباد شیراز

باغ عفیف آباد باغ عفیف آباد در انتهای خیابانی به همین نام قرار دارد.این باغ با پیشینه ای طولانی هم چنان سادگی دیرینه ی خود را حفظ کرده و شیوه ی باغ آرایی نوین در آن به کارگرفته نشده است.

در ورودی باغ از چوب ساخته شده و در پشت آن دالانی است باسقف چوبی که اتاق های نگهبان در دو سوی آن قرار دارد.

بر روی هلالی پیشانی دالان که روبه باغ است, صحنه ی تبادل حلقه دوستی بین شاپورساسانی پادشاه ایران و والرین امپراتورروم بر روی کاشی کشیده شده که برگرفته از نقش تنگ چوگان شهرستان کازرون است.طول این باغ 500 متر و پهنای آن 250 متر است. 

عمارت باغ عفیف آباد کاخ زیبایی در میان باغ وجود دارد که از ساختمان های حد میانه ی روزگار زندیه و قاجاریه است.

این بنا در سال 1284 ه. ق به فرمان میرزاعلی محمدخان قوام الملک ساخته شده است. البته تاریخچه بنای اولیه آن به روزگارصفویه برمی گردد که به باغ گلشن معروف بوده است.

این باغ در مسیر آب (قنات لیمک), ساخته شده است. در اواخر سده گذشته متعلق به خواهرزاده ای قوام الملک (عفیفه خانم), بوده است و چون او بهسازی گسترده ای در باغ انجام داد از آن پس به باغ عفیف آباد معروف شد.

ساختمان باغ عفیف آباد دوطبقه است, طبقه همکف دارای اتاق های تو در تو و سقفی تاق مانند است. کاشی کاری های زیبا و ستون های سنگی آن چشم انداز جذابی دارند و آب نمای وسیعی در وسط آن قرار دارد .هم اکنون این طبقه را تبدیل به موزه های نظامی کرده اند و سلاح های گوناگون در آن به تماشا گذارده اند. این طبقه با سه پلکان به طبقه دوم راه دارد.

طبقه دوم راهرویی بلند است که در دو سوی آن اتاق های زیبا و تودرتو قرار دارد. در میانه این طبقه تالار بزرگ و باشکوهی قرار دارد. سقف چوبی تالار آراسته به نقش های گل و بوته، شکارگاه و مجالس بزم و شادی است.

در اطراف دیواره های این طبقه ، گچ بری و مقرنس کاری زیبایی انجام شده است. درها و دریچه های ساختمان از چوب و شیشه های رنگی به شیوه ی ماهرانه ساخته شده اند.بیشتر درها و دریچه ها از نوع ارسی هستند. این طبقه را موزه عبرت نام نهاده اند.

موزه عبرت شامل اتاق های همایش، رخت کن ، نشیمن، مطالعه ، سالن پذیرایی و قمارخانه است. در کف اتاق ها فرش های گران بها جای داده اند.

پیانوی شخصی فرح پهلوی که در جشن 2500 ساله ی شاهنشاهی استفاده می شده از دیگر اشیای گران بهای این موزه است. در ضلع شمالی و جنوبی تالار میانی دو دریچه با شیشه های ساده ساخته شده که به آن دریچه های امنی می گویند.

از دوطرف این دریچه ها هرگونه رفت و آمد به داخل باغ زیر نظر گرفته می شده در حالی که کمتر کسی متوجه کاربرد این دریچه ها می شده است.

در موزه نظامی، سلاح های گران بهایی همچون تفنگ فتح علی شاه، ناصرالدین شاه، مظفرالدین شاه قاجار, رضاشاه و محمدرضاشاه پهلوی سرپرهای هم رزمان میرزا کوچک خان جنگلی و مسلسل رییس علی دلواری دیده می شود.

جلوی پلکان ورودی نیز ارابه ی ویپه ی تشییع جنازه ی رضاشاه پهلوی و توپ فتح علی شاه قاجار دیده می شود.در جلوی ساختمان, حوض سنگی بزرگی ساخته شده که زیبایی چشم نواز باغ را دو چندان کرده است.

درختان سرو، چنار، صنوبر، کاج، بید و نارنج بر زیبایی باغ افزوده اند.هلالی پیشانی نمای ساختمان, تاج گذاری یکی از پادشاهان ساسانی در حالی کو موبد موبدان نشان سلطنتی را به او هدیه می کند نشان می دهد.

سطح جرزهای جلویی ساختمان را سنگ هایی دربرگرفته است که بر روی آن ها پیکره های سربازان مسلح روزگاران هخامنشیان ساسانیان سلجوقیان صفویه و قاجاریه کنده کاری شده است.

قهوه خانه سنتی باغ عفیف آباد این قهوه خانه در سمت راست در ورودی باغ است و در حیاط آن چند درخت نارنج و حوض کوچکی قرار دارد.

سالن قهوه خانه دارای شش حجره است که بر هرکدام نقاشی زیبایی کشیده اند.

این نقاشی ها عبارت اند از داستان ضحاک و کاوه ی آهنگر, داستان زال و سیمرغ، نبرد رستم و سهراب، نبرد تهمتن و دیو سفید، نبرد اشکبوس و رستم و نبرد رستم و اسفندیار.دیواره های قهوه خانه از آجرساخته شده  و کاشی کاری اندکی در آن دیده می شود.

در میان سالن قهوه خانه حوضی کوچک دیده می شود که ستون میانی سالن در آن قرار دارد. حمام خزینه ای این حمام در جنب حیاط قهوه خانه قرار گرفته و دارای دو خزینه ی آب سرد و گرم بوده است.

از جاسازی یک عدد دیگ مسی در خزینه،آب گرم فراهم می شده است. در دیواره های خزینه نقش های برجسته ای به چشم می خورد که عبارت اند از تصویر فرهاد در کوه بیستون، دیدار مردم با خسروپرویز ساسانی، صحنه ورودی حضرت یوسف به جمع زنان مصری و . . .

باغ عفیف آباد در سال 1340 خورشیدی توسط ارتش شاهنشاهی از فرح پهلوی خریداری شد. از سال 1348 به بعد مرمت و بهسازی گردید.

در سال 1370 هم زمان با روز ارتش جمهوری اسلامی به عنوان موزه نظامی شماره دو کشور بازگشایی گردید و درحال حاضر مورد بازدید عموم می باشد.